This project has been funded with support from the European Commission. This publication [communication] reflects the views only of the author, and the Commission cannot be held responsible for any use which may be made of the information contained therein.
Μέντορας

Ο μέντορας είναι το άτομο (συνήθως σε μια εταιρεία), που έχει ένα σχέδιο δράσης (σχετικό με το περιβάλλον εργασίας) το οποίο βοηθάει τον εκπαιδευόμενο να αναπτύξει τις γνώσεις, δεξιότητες, ικανότητές του/της αλλά και την επίγνωση του περιβάλλοντος μέσα σε ορισμένο χρόνο, την αξιοπιστία, τις συνομιλίες πρόσωπο με πρόσωπο καθώς και άλλες μαθησιακές δραστηριότητες. Οι μέντορες είναι έμπειροι και εξειδικευμένοι και συνήθως εργάζονται στον ίδιο χώρο με τον εκπαιδευόμενο. Ωστόσο, για κάποια επαγγελματικά προγράμματα, ο μέντορας μπορεί να προέρχεται και από διαφορετικούς οργανισμούς. Επιπλέον, ένα ενδεικτικό σχέδιο δράσης ενός μέντορα, είναι να βοηθήσει τον εκπαιδευόμενο να αποκτήσει κοινωνικές και γενικές εργασιακές δεξιότητες..

Σύμβουλος

Ο σύμβουλος είναι ένας εκπαιδευτής (συνήθως έξω από το περιβάλλον εργασίας του εκπαιδευόμενου), ο οποίος αναπτύσσει ένα πρόγραμμα εκπαίδευσης, σχετικό με τις δεξιότητες του εκπαιδευόμενου, για να υποστηρίξει την διαδικασία μάθησης είτε μεμονωμένων ατόμων ή μικρών ομάδων. Ο σκοπός της συμβουλευτικής είναι να βοηθήσει και να καθοδηγήσει τα άτομα να αναπτύξουν τις γνώσεις και τις δεξιότητές τους και να βελτιώσει ο καθένας τις ικανότητές του στο χώρο εργασίας και ενδεχομένως την απασχολησιμότητά τους και την ένταξή τους στην αγορά εργασίας. Ο σύμβουλος δεν έχει πάντα σχέση με το επάγγελμα του εκπαιδευόμενου, καθώς δεν είναι αυτός ο ρόλος του..

Μεντορική Καθοδήγηση

Ο όρος «Μέντορας» προέρχεται από την ελληνική μυθολογία, ο Μέντορας (Μέντωρ) ήταν το πρόσωπο της Οδύσσειας στο οποίο ο Οδυσσέας εμπιστεύτηκε τη φροντίδα του γιού του όταν ο ίδιος έφυγε. Ο μέντορας είναι ένα άτομο πρόθυμο να μοιραστεί τις γνώσεις και τις εμπειρίες του με τέτοιο τρόπο ώστε να βοηθήσει την εξέλιξη του εκπαιδευόμενου χωρίς να γίνεται υπερβολικά δεσμευτικός. Ο μέντορας προσαρμόζεται στις ανάγκες του εκπαιδευόμενου, ενδιαφέρεται για την επαγγελματική του ανάπτυξη, δρα ως πρότυπο, υποστηρικτής καθοδηγητής και φίλος, βοηθώντας τον να ενταχθεί στο εργασιακό περιβάλλον. Πολύ συχνά, ο μέντορας είναι ο «δοκιμαστής ιδεών» του εκπαιδευόμενου, που τον βοηθάει να διαχειρίζεται διάφορα γεγονότα στον εργασιακό του χώρο. Μπορεί επίσης να ενεργεί ως εκπαιδευτής και προπονητής στο χώρο εργασίας, παρόλο που ο ρόλος του θα πρέπει να είναι περισσότερο συντονιστικός και διεκπεραιωτικός παρά εκπαιδευτικός. Αν και συνήθως σχετίζεται με το περιβάλλον εργασίας, ο μέντορας μπορεί να προέρχεται και από άλλους χώρους της καθημερινότητας του εκπαιδευόμενου – ιδιαίτερα όταν αυτοί σχετίζονται με την εργασιακή του απόδοση. Ο μέντορας πρέπει να ανταποκρίνεται θετικά σε τέτοια ζητήματα χωρίς να εμπλέκεται προσωπικά – δεν είναι σύμβουλος ούτε κοινωνικός λειτουργός - και θα πρέπει να διαχωρίσει τη θέση του και τα όρια του, παραπέμποντας τον εκπαιδευόμενο στον ανάλογο ειδικό. Σε περίπτωση που ο μέντορας δεν έχει την ευθύνη της επίβλεψης του εκπαιδευόμενου, τότε θα πρέπει να διαχειριστεί τη σχέση εκπαιδευόμενου – επιβλέποντα και θα πρέπει να συμφωνηθεί ποιος θα είναι αρμόδιος για το αντικείμενο καθηκόντων του εκπαιδευόμενου. Σε κάποιες περιπτώσεις είναι προτιμότερο για τον εκπαιδευόμενο ο μέντορας να μην έχει την ευθύνη της επίβλεψής του/της. Σε άλλες περιπτώσεις όμως, και πιο ιδιαίτερα επαγγελματικά περιβάλλοντα όπου υπάρχει μια μεγαλύτερη ισορροπία μεταξύ εκπαιδευόμενου και επιβλέποντα, ο επιβλέπων θα μπορούσε να είναι το καλύτερο πρόσωπο για μέντορας του εκπαιδευόμενου.


Συμβουλευτική

Ο όρος «σύμβουλος» αναφέρεται σε κάθε καθηγητή, εισηγητή ή εκπαιδευτή ο οποίος καθοδηγεί εκπαιδευόμενους σε ένα πρόγραμμα εκπαίδευσης. Σε αυτό το πλαίσιο λειτουργώντας έξω από το άμεσο εργασιακό περιβάλλον του εκπαιδευόμενου τους βοηθάει στην εξέλιξη τους και ελέγχει την πρόοδο τους. Ο ρόλος του συμβούλου αφορά κυρίως την κατάρτιση ή την ενημέρωση του εκπαιδευόμενου για το πώς λειτουργεί ένας οργανισμός παρά συγκεκριμένες εφαρμογές του εργασιακού περιβάλλοντος. Όταν κάποιος εκπαιδευόμενος δεν έχει καθιερωθεί στο χώρο εργασίας, ο σύμβουλος εμπλέκεται στην ανάπτυξη της απασχολησιμότητάς του και της ένταξής του στο χώρο εργασίας. Σε κάποιες περιπτώσεις (όπως η μαθητεία) ο σύμβουλος είναι υπεύθυνος για την επίβλεψη του εκπαιδευόμενου. Ο ρόλος του μπορεί να οργανωθεί με πολλούς τρόπους. Μπορεί να εμπλέκεται στη γενικότερη εκπαίδευση και κατάρτιση παρέχοντας εργασιακές και κοινωνικές δεξιότητες, να παρέχει υποστήριξη στον εργασιακό χώρο (είτε σε μεμονωμένα άτομα είτε σε ομάδες ατόμων), να παρέχει μαθήματα κατάρτισης ή να συνδυάζει τα παραπάνω. Ο σύμβουλος έρχεται σε επαφή με τον εκπαιδευόμενο και με τον μέντορα. Η βασική του αρμοδιότητα είναι η ενασχόληση του με τη γενικότερη ανάπτυξη του εκπαιδευόμενου, ο έλεγχος του κατά πόσο λειτουργεί η σχέση μεταξύ εκπαιδευόμενου και μέντορα και η εξασφάλιση ότι ο μέντορας έχει επαρκή γνώση του προγράμματος του εκπαιδευόμενου έτσι ώστε να του παρέχει αποτελεσματική υποστήριξη. Ο σύμβουλος ίσως χρειαστεί να εμπλακεί στην καθοδήγηση του μέντορα και του εκπαιδευόμενου σε σχέση με συγκεκριμένες πτυχές της ανάπτυξης του εκπαιδευόμενου ή να βοηθήσει στην αντιμετώπιση τυχόν εργασιακών προβλημάτων. Αν και ο ρόλος του συμβούλου είναι κυρίως αναπτυξιακός, οι σύμβουλοι μπορούν να προέρχονται από διαφορετικούς χώρους της ζωής των εκπαιδευόμενων, ιδιαίτερα όταν αυτοί επηρεάζουν τη μάθηση τους ή όπου υπάρχει μια ποιμαντική ευθύνη, όπως σε εκπαιδευόμενους κάτω των 18 ετών. Ο σύμβουλος πρέπει να ανταποκρίνεται εποικοδομητικά σε τέτοια ζητήματα αλλά την ίδια στιγμή να διαχωρίζει τη θέση του, παραπέμποντας τον εκπαιδευόμενο στον ανάλογο ειδικό.